Letterscheppers, waar Hobokense pennen samenkomen
Door Wendy Struyf
Als trotse hobokenaar zag ik onlangs een flyer van het schrijverscollectief Letterscheppers voorbijkomen. Natuurlijk werd ik meteen nieuwsgierig. Hoe werkt zo’n schrijverscollectief eigenlijk en wat gebeurt er wanneer meerdere pennen samenkomen?
Daan Wonderdauw kennen we bij Antwerpen Leest al als schrijver van eerdere artikels. Samen met Laura Moeneclaey laat hij mij kennismaken met Letterscheppers. Tijdens ons gesprek ging het niet alleen over schrijven, maar werd er ook gegoocheld met poëtische zinnen. We hadden het over hun jonge collectief, hun liefde voor Hoboken en plannen die stilaan vorm krijgen.
Hoe is het idee ontstaan om een schrijverscollectief op te richten?
Daan: Eigenlijk uit noodzaak voor mezelf. Ik voelde een gemis aan een community rond schrijven en woord, een collectief waar ik zelf ook bij zou kunnen aansluiten. Ik ben lange tijd heel ziek geweest en op dit moment ben ik iets stabieler. In februari heb ik een flyer met een oproep gemaakt. Ergens speelde er ook wel een gevoel dat het niet zou lukken. Ik was dan ook zeer verrast door het aantal enthousiaste reacties. Er bleken heel wat mensen te zijn die dezelfde behoefte voelden om iets rond woord te doen. In Hoboken leeft literatuur, maar er was nog geen platform om samen te creëren en Hoboken bij te betrekken. Bij Letterscheppers kan je aan je eigen ambacht werken, maar tegelijk ook de link leggen met Hoboken. Dat zorgt voor een mooie wisselwerking.
Je hebt een idee, maar dan begint natuurlijk het echte werk. Hoe hebben jullie het idee tot hier in de bibliotheek gebracht?
Daan: Ik ben mijn flyers beginnen verspreiden in de bibliotheek, bij Bar Madam en online. Ik kreeg een aantal mails binnen en dan ben ik beginnen selecteren en heb ik intakegesprekken gevoerd. Er was zeker heel wat enthousiasme. Al snel voelde ik, dit kan iets worden. We gaan samen iets creëren. Nadat ik de mensen bij elkaar had gebracht, ben ik voor de eerste bijeenkomst met bibliothecaris Hanne gaan spreken. We hadden een residentie nodig, en een schrijverscollectief hoort gewoon bij de bibliotheek. We zijn hier dan ook heel warm verwelkomd.
De naam Letterscheppers klinkt heel origineel. Hoe is die naam ontstaan?
Laura: Eerst hadden we als werktitel ‘Woordkunstenaars Hoboken’, maar dat klonk voor ons wat elitair. We willen een literair aanbod brengen, maar ook toegankelijk blijven. Daarom hebben we verschillende namen voorgesteld en gestemd.
Daan: De naam Letterscheppers is echt verankerd met Hoboken. We hadden een link met de gemeente nodig, en daar zit een stukje geschiedenis achter. Vroeger werd een Hobokenaar een ‘beerschepper’ of ‘strontboer’ genoemd. We hebben van ‘beerschepper’ iets poëtisch gemaakt, wij scheppen met letters. En zo ontstonden de Letterscheppers, met de naam was de cirkel echt rond.
Hoe ziet een bijeenkomst van de Letterscheppers eruit?
Daan: We komen één keer per maand samen, op een vrijdag van 10 tot 12 uur. Tijdens het eerste uur bespreken we meestal de praktische zaken. Er wordt samen heel wat gebrainstormd over ideeën en opdrachten.
Laura: Het tweede uur is momenteel gereserveerd voor een feedbackmoment. Dat moment is bedoeld voor Letterscheppers die in hun persoonlijke schrijfproces op struikelblokken botsen en daar graag feedback op krijgen.
Is er dan een soort vrijheid in wat je schrijft?
Laura: Leden kunnen eigenlijk kiezen uit een soort buffet. Iedereen mag met een idee komen en van daaruit vertrekken we. Als het een goed idee is, maken we werkgroepjes per project.
Daan: De opdrachten vanuit Letterscheppers worden ondertussen wel wat concreter. Buiten de algemene Whatsapp groep Letterscheppers zijn er al heel wat subgroepjes ontstaan.
Daan, je bent de bezieler, maar je hebt nu Laura naast je staan als medevoorzitter.
Daan: In het begin deed ik alles alleen, maar je voelt al snel dat je iemand naast je nodig hebt. Je kan dan bewuster genieten van de leuke dingen aan voorzitterschap, resultaten die je behaalt. Buiten het schrijven komt er ook heel wat praktisch werk bij kijken. Alleen knopen doorhakken is zwaar, met twee weegt het lichter en wordt het zelfs leuker. De week voor de bijeenkomst zitten we ook altijd een avondje samen. Laura haar stijl en ideeën zijn echt een grote meerwaarde. We vullen elkaar op een mooie manier aan.
Ik heb de indruk dat de Letterscheppers echt vanuit de groep zelf vorm krijgen. Klopt dat?
Daan: Dat is toch de bedoeling. Ik heb iets op gang getrokken, maar nu is het de bedoeling dat Letterscheppers iets meer op zijn eigen benen leert staan. Je kan het zien de als iets organisch. De groep is niet vast gebeiteld aan onze ideeën. Samen proberen we de groep vorm te geven en elke Letterschepper kan ideeën aanbrengen. We bestaan nog maar sinds februari, dus we zijn ook nog volop aan het groeien. Als je samen iets gaat creëren, is dat een heel kwetsbaar proces. Een van onze prioriteiten is veiligheid creëren binnen de groep. Veiligheid om feedback te ontvangen, maar ook om feedback te geven. Dat werkt natuurlijk langs beide kanten.
Wat is volgens jullie een meerwaarde van samen schrijven?
Laura: Samen je schouders onder een gezamenlijk werk zetten voelt krachtig en bijzonder. Op je eentje kan je dromen, maar je hebt mensen nodig om iets te laten ontstaan.
Daan: Ik heb maar één brein, maar gooi acht creatieve breinen samen en je komt tot iets vele malen rijker en gelaagder.
Wat staat er al op de agenda van de Letterscheppers?
Daan: De 'Schepgedichten' die bij de zwerfboeken op de voorbije Vlaanderenleestdag werden toegevoegd kwamen van de pen van de Letterscheppers. Ik weet niet of we al onze toekomstige plannen al mogen prijsgeven.
Laura: Een tipje van de sluier kunnen we wel oplichten. Zo organiseren we, net als de bibliotheek Permeke, een eigen editie van Slow up for Humanity, een vreedzaam protest waarbij wordt opgeroepen om te vertragen. De organisatie deed een oproep naar andere makers toe. Daar zijn wij als Letterscheppers op gesprongen.
Daan: We organiseren op zondag 25 oktober in de bibliotheek van Hoboken een literaire sit-in, met luistersalonnetjes waar 6 Letterscheppers gedichten en teksten brengen. Runa Svetlikova trekt de woordenkaravaan op gang en Annika Cannaerts sluit het af. Metafooraap zorgt voor de muzikale begeleiding. Er is koffie en gebak. En dan onze grote primeur, er komt een literair magazine voor Hoboken.
Proficiat. Speelt Hoboken daarin een grote rol?
Daan: Ja, Hoboken komt centraal te staan. Alles wat we gaan doen, is voor en door de Hobokenaar. Via het toekomstige magazine is het de bedoeling om veel interactie te hebben met de inwoners. Letterscheppers werkt de hoofdlijnen uit, maar de bedoeling is om de Hobokenaar zo talrijk mogelijk de pen te laten opnemen. We zijn volop op zoek naar gastbijdragers. Woorden, illustraties, korte artikels, alles is welkom.
Laura: Wie op de eerste rij staat bij evenementen die met woord te maken hebben, nodigen we graag uit om daarover iets te schrijven. Een constante instroom van nieuwe pennen lijkt ons fijn. Via onze website kan je eigen voorstellen insturen of opdrachten van ons prikbord kiezen. Voor wie niet weet hoe eraan te beginnen, hebben we ook een uitgebreide briefing online geplaatst.
Daan: Ook de bibliotheek gaat een centrale rol spelen in het magazine. Het is hier een klein paradijs waar te weinig over geweten is. Een community die we met ons magazine bij elkaar willen brengen.
Welk boek inspireert jullie om de pen op te nemen?
Daan: Mijn vorige favoriete boek werd onlangs van de troon gestoten door Als de dieren van Lieselot Mariën en ik denk dat dat nog een lange tijd zo gaat blijven. Een boek als dat kan ook wel verlammend werken naar je schrijfwerk toe, omdat het een gevoel opwekt van: dit bestaat al, wat kan ik zelf dan nog toevoegen?.
Laura: Habitus van Radna Fabias! Wat een poëtische mokerslag. Op het kunstenfestival van Watou botste ik toevallig, ergens in een smal gangetje, op het bewuste gedicht dat me zo aangreep. Het was de eerste keer dat iemand taal had kunnen geven aan wat er zich in mij afspeelde na een ingrijpende gebeurtenis.
Meer info over schrijverscollectief Letterscheppers vind je hier: letterscheppers
