Op zoek naar het verleden van mijn papa in het voormalige Oostblok

Olga Liebke is een sterke jonge vrouw, opgevoed door haar vader in het Harz gebergte in Duitsland. Als hij begint te dementeren vertelt hij haar zijn herinneringen die echter niet overeenkomen met de familiegeschiedenis die haar is verteld. Ze gaat op onderzoek.

Niewierra vertelt in deze roman hoe het leven in het voormalige Oostblok was, hier meer specifiek in de streek tussen (West) Duitsland en Rusland. Na WO II werden sommige delen van Duitsland toegewezen aan Rusland, waardoor de mensen na het Nazisme onder het regime van Stalin vielen met deportaties en gedwongen verhuizingen tot gevolg.

Niewierra stelt dat deze regimes blijven bestaan door mensen die kritisch zijn te verwijderen, door onderdrukking, door willekeurige deportaties, door schijnprocessen, door manipulatie van de berichtgeving. Als men dit maar lang genoeg doet krijg je een volgzame bevolking die niet meer zelf denkt, die schrik heeft van persoonlijke vrijheid, die geen keuzes meer maakt. Ze stelt dat dit de reden is dat in deze streken nog vele mensen, ook vandaag nog, stellen dat het Russische staatsbestel voor hen beter was dan het leven op Europees model.

Mensen die zich niet willen onderwerpen aan dit regime kunnen enkel vluchten. Dit houdt in dat je uw geboortestreek en uw familie moet achterlaten, wat traumatische beslissingen zijn.

Niewierra schrijft een spannend verhaal waarin een journaliste stap voor stap het verleden van haar vader onderzoekt. Hierdoor volg je de keuzes die de hoofdpersonen moesten maken, hun afwegingen en ontberingen. Het leven onder deze regimes was onmenselijk. Het was afstompen, aanvaarden en ja-knikken of barsten. Het kruipt onder je vel, zeker omdat ook de spanning van het verhaal constant wordt aangehouden. Je blijft mee vluchten.

We kunnen enkel vaststellen dat het politiek rechts populisme zowat overal opgang maakt, waardoor mensen als Poetin, Trump en Netanyahu de dienst gaan uitmaken. Regimes waar kritische stemmen worden gesmoord, waar de rechtsstaat in gevaar is, waar mensen niet meer meetellen.

De nomade is een spannend verhaal, geschreven door een bevlogen schrijfster, die de lezer dwingt om de gevolgen van extremisme onder ogen te zien.

Een boek dat blijft hangen.