Een pareltje van beeld en taal

“Het was een zachte nacht. Ik zwom onder de brug door en weer terug, maar ik kwam niet weg. Ik hoopte dat de tijd medelijden met me zou hebben. Ik wilde zo graag terug naar huis, naar mijn vrouw en naar mijn jongen. Maar na een uur gaf ik het op. Ik kreeg mijn armen niet meer rond. Het is een wonder dat ik niet zonk. Ik ging aan land en sliep onder de sterren.”

Wie mij kent, weet dat ik tuk ben op jeugdboeken die ook volwassenen kunnen bekoren omwille van hun diepgang en poëtische subtiliteit. Als er dan nog een vleugje magisch realisme en prachtige illustraties aan te pas komen, ga ik stuiteren. En stuiteren deed ik!

De Duik van Sjoerd Kuyper is een pareltje van beeld en taal, waarin avontuur, geschiedenis, liefde en fantasie samenkomen.

Het verhaal speelt zich af in Willemstad op Curaçao, waar het geheim van de Pontjesbrug, die tijdreizen mogelijk maakt, ervoor zorgt dat de vader van Roly verdwijnt. Hij raakt in de tijd van zijn vrouw en zoon gescheiden. Omdat Roly’s moeder denkt dat ze door haar man verlaten werd, trekt ze met haar zoon terug naar haar geboorteland, Nederland. Zo raakt ook Roly in afstand gescheiden van zijn grote liefde, Mila. Roly ziet maar één uitweg.

Wat volgt is een meerstemmige vertelling, uiteengezet in verschillende verhaalvormen. Hoofdstukken wisselen af tussen proza, poëzie, brieven, dagboekfragmenten, een opstel voor school, een filmscenario en andere soorten tekst. Dit maakt het boek voor sommigen misschien wat veeleisend, maar kinderen die gewend zijn aan sociale media met snel opeenvolgende flarden informatie, zijn daarin wellicht al geoefend. Ook wie houdt van puzzelen en experimentele vertelstructuren kan zijn hart hieraan ophalen.

Overigens word je ook geholpen door de beelden: de tweede grote troef van dit boek. De adembenemend mooie illustraties van Sanne te Loo fungeren niet enkel als visuele verwennerij, waarbij haar zachte, schilderachtige penseel het licht, de landschappen en de geest van het eiland bijzonder mooi vangen. Ze stellen ons ook in staat om zowel geografisch als binnen de verschillende verteltijden en perspectieven vlotter te navigeren.

Beeld en taal zijn hier dus zeker niet inwisselbaar: ze voegen elk op grandioze wijze betekenis toe. Kuyper en te Loo nemen jonge lezers op een speelse en dromerige manier mee naar het slavernijverleden: een beladen stuk geschiedenis dat ons misschien bekend is, maar nog steeds niet makkelijk te bespreken valt. Ook hedendaagse spanningen worden op een luchtige manier aangeraakt, zonder te overheersen. Je krijgt zo’n kleurrijke mix van thema’s en sentimenten voorgeschoteld, dat je alles met smaak verorbert en nergens op je honger blijft zitten.

Maar bovenal vraagt dit verhaal om te blijven geloven in wat niet iedereen ziet, in elkaar, te geloven in de liefde en in jezelf. Ik zou het aanraden aan ouders om samen met hun kinderen te lezen of aan ervaren, jonge alleenlezers. Aan volwassenen, die voor gestileerde youngadultboeken een guilty pleasure koesteren en aan geliefden, om voor het slapen aan elkaar voor te lezen.

“Ze slaan hun armen om elkaars schouders maar ze zoenen niet. Dat komt later pas. Ze moeten eerst nog wat groeien en dan, op een dag, toch verliefd worden en nog lang en gelukkig leven. Want zo staat het in de sterren geschreven.”

Aantal sterren: ★★★★☆